basatin.kateban.com , Articles by Hossein Mottaghi.


--(صفحه اصلى)--
جستجو
موضوع ها
آرشیو
  • ۱۳۸۵
  • خرداد
  • تير
  • مرداد
  • شهريور
  • آذر
  • ۱۳۸۷
  • دي
  • بهمن
  • ۱۳۹۰
  • مرداد
  • شهريور
  • آبان
  • آذر
  • ۱۳۹۱
  • ارديبهشت
  • آخرین نوشته ها
  • تعليقه اي بر يادداشتي درباره زبان فارسي در عثماني
  • جستارهايي از سليمانيه (9)
  • جستارهايي از سليمانيه (8)
  • جستارهايي از سليمانيه (7)
  • جستارهايي از سليمانيه (6)
  • جستارهايي از سليمانيه (5)
  • جستارهايي از سليمانيه (4)
  • جستارهايي از سليمانيه (3)
  • جستارهايي از سليمانيه (2)
  • جستارهايي از سليمانيه (1)

  • برای ما بنویسید
    نظرات دیگران:
    فائزه اسکندری از


    سلام جناب آقای متقی. بنده دانشجوی دکتری رشته تاریخ علم هستم. میخواستم ببینم شما آموزش تصحیح نسخ خطی هم دارید؟ اگر لطف کنیدجواب دهید متشکر میشوم.

    ارسال شده در سه شنبه ۲۸ مرداد ۱۳۹۳ ساعت ۱:۳۲ بعدازظهر
    مجید علیپور از قم


    سلام و درود:
    جناب اقای متقی گرامی تعریف شما را در حوزه نسخ خطی از اساتید دانشگاه ادیان شنیدیم و از طرفی هم بنده حقیر علاقمند به حوزه نسخ که خود دریایی است داشتم و دارم در صدد اشنایی بیشتر با این حوزه بودم و هستم. لذا خواستم بدانم که میتوانم شما را در دانشگاه ادیان و یا در جایی دیگر که شما راحتر باشید زیارت کنم و از راهنمایی های شما استفاده نمایم. باتشکر
    مجید علیپور-دانشجوی شیعه شناسی دانشگاه ادیان.

    ارسال شده در پنجشنبه ۸ خرداد ۱۳۹۳ ساعت ۸:۰۲ بعدازظهر
    سيد مهدي طباطبايي از


    باسلام خدمت دوست عزيز و همدوره اي سابقم جناب اقاي متقي. تشكر از مطالب مفيد و با ارزشتان. يا حق

    ارسال شده در جمعه ۱۲ ارديبهشت ۱۳۹۳ ساعت ۸:۳۶ قبل‏ازظهر
    يوسف بيگ‌باباپور از تهران


    با سلام
    دوست فاضل و گرانقدرم،
    در مورد يادداشتهاي ارزنده‌تان از كتابخانه‌هاي تركيه (سليمانيه) بسيار بهره بردم. اگر اين سنت در انتقال ميراث عثماني به ايران ادامه يابد بسياري از نويافته‌هاي عرصه متون حتي در حوزه فرهنگ ايراني - اسلامي به ظهور مي‌رسد. ان شاء الله كه در اين امر ثابت قدم باشيد و ما را بهره‌مند فرماييد.
    درود بر شما

    ارسال شده در جمعه ۲۰ مرداد ۱۳۹۱ ساعت ۷:۱۲ بعدازظهر

    * نام کامل:
    * ایمیل:


    صفحه وب:

    محل سکونت:


    * نظر:

    کد امنیتی:
    (لطفا کد داخل تصویر را با دقت وارد کنید.)


    آمار بازدید
    بازدیدکنندگان تا کنون : ۱۰۵۰۶۹ نفر
    کاربران حاضر : ۰ نفر
    تعداد یادداشت ها : ۴۰


    پر بازدیدترین یادداشت ها :


    Powered by Kateban.com
    2006-06-13

    تعليقه اي بر يادداشتي درباره زبان فارسي در عثماني

    در پيشگفتار کتاب تازه انتشار يافته با عنوان فهرست دستنویس های فارسی کتابخانه ایاصوفیا (استانبول) از سيد محمدتقي حسيني، يادداشتي به قلم استاد تاريخ پژوه دکتر رسول جعفريان سلمه الله آمده که به نظر ميرسد قابل تأمل و بررسي باشد. در بخشي از اين نوشتار آمده است: <شاید یکی از طنزهای تاریخ ادب فارسی این است که سلطان سلیم و شاه اسماعیل که یکی نماد عثمانی و ترکی و دیگری نماد ایرانی و فارسی بود، درست برخلاف، اولی به فارسی شعر می سروده و شاه اسماعیل به ترکی. آگاهیم که عثمانی ها بخصوص فرهیختگان آنان، به یادگیری زبان فارسی افتخار میکردند و در گردآوری آثار فارسی ید طولانی داشتند. اهمیت زبان فارسی به عنوان زبان علم و ادب برای ترکان عثمانی کاملاً شناخته شده بود. آنان، اسلام را از فارسی یاد گرفته بودند و از این جهت نسبت به آن احترامی شایسته می گذاشتند. همین زمینه بود که بتدریج، نه تنها زبان فارسی را در دوایر علمی ترکی حفظ کرد، بلکه بسیاری از لغات آن را در دل زبان ترکی جای داد. با این همه، بتدریج، ترکان به سمت ملی گرایی رفند و آرام آرام فارسی را کنار گذاشته روی ترکی تکیه کردند. در این شرایط بود که آثار فارسی در کتابخانه ها در حاشیه قرار گرفته و در حالی که در قرن دهم، شیخ الاسلام بزرگی چون ابن کمال پاشا، چندین اثر به فارسی نوشته بود، از قرن یازدهم به بعد، از نفوذ زبان فارسی در عثمانی کاسته شد و بتدریج رو به زوال گذاشت>.

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ دوشنبه 18 ارديبهشت 1391 ساعت 12:11 بعدازظهر (تعداد نظرات : ۳)

    جستارهايي از سليمانيه (9)

    بسم الله الرحمن الرحيم

    همانگونه که پيشتر اشاره گرديد، موضوع نسخ خطي فارسي در خارج از کشور عموما و در ترکيه خصوصا، بايستي در قالب يک طرح منطقي و اصولی از سوي اولياي متخصص در ادبيات فارسي دنبال شود، ليکن به نظر ميرسد شايد تا آن زمان، همين يادداشتهاي پراکنده از نسخ فارسي ترکيه نيز بتواند براي پژوهشگران متون کهن مايه دستگرمي باشد.

    1. در مجموعه عاطف افندي، نسخه شماره  2784، جنگي است با کتابت 1003هـ داراي موضوعات متنوع از فقه، حديث، شعر، تصوف به زبانهای عربي، فارسي و ترکي. برگهاي 31-36 اشعاري به فارسي از شاعري متخلص به قاسمي و قاسم (ظاهرا به خط شاعر) با مطلع:

    نشان عاشقي چبود اگر داري يقين داني/ وداع جان و دل گفت بترک مال و ...

    قاسم اگر آن خواجه شد اين مير چه باشد/ تو بنده باش که کار تو غلاميست

    يا براي نمونه در برگ 115-116 يک مثنوي ناشناخته آمده است که آغاز آن چنين است:

    چون نظر از ذات بيچون (؟) قديم/ بر صفات خويشتن بودش مقيم

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ چهارشنبه 23 آذر 1390 ساعت 10:35 قبل‏ازظهر (نظر بدهید)

    جستارهايي از سليمانيه (8)

    بسم الله الرحمن الرحيم

    يکي از مؤلفه‌هايي که عمدتاً در پژوهش‌هاي اسلامي در ايران و حتّي شايد سطح جهاني، به طور معمول مورد غفلت اهالي تحقيق قرار ميگيرد، عدم توجه به منابع سرشار اسلامي نوشته شده به زبانهاي نادر است؛ اکنون در کتابخانه‌هاي جهان، با آثاري اسلامي مواجهيم که به هر دليل ممکن به جاي استفاده از الفباي زبان مورد نظر، با خط و الفباي عربي نوشته شده‌اند و در مقابل آن، باز، آثاري مشاهده مي‌شوند، با اينکه زبان آنها، عربي، فارسي يا ترکي هست، ولي درعين حال به جاي استفاده از الفباي عربي، از خط نوشتاري زبانهاي ديگر بهره جسته شده‌اند، خط سرياني (کرشوني)، خط بوسنيايي (ياميادو = حمايدو)، خط عبري، خط يوناني و مانند آنها که به نظر ميرسد نياز به توجه و معرّفي ويژه‌اي دارند...

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ دوشنبه 2 آبان 1390 ساعت 11:21 قبل‏ازظهر (نظر بدهید)

    جستارهايي از سليمانيه (7)

    بسم الله الرحمن الرحيم

    1. در مجموعه غالب بيک به شماره 398 اثري ارزشمند به زبان ترکي با عنوان طهراندان ما بين همايونا تقديم اولونان معروضات صورتلر، مشتمل بر اسناد و تلگرافات و گزارشهايي از شهرهاي مختلف ايران به عثماني در حدود سالهاي 1307 تا 1313هـ مربوط به واپسين سالهاي عصر ناصري است. براي نمونه يکي از اسناد از تبريز و درباره ميرزا جواد مجتهد تبريزي است که در آن اطلاعات ارزشمندي از مراسم مذهبي درباره امام حسين ع و محرم يا زيارت امام رضا ع و ... آمده است و جالب است که در ذيل برخي از اين اسناد امضاي <عبدالله الموسوي> و يا <عبدالله الموسوي البهبهاني> که به نظر ميرسد بعداً گردآورنده اين مجموعه آن را به امضاي وي (بايستي وي همان سيّد عبدالله بهبهاني مشهور در سالهاي مشروطه بوده باشد) رسانده است. بايد افزود که برگهاي 1-89 اين اثر مربوط به ايران و از برگ 89 به بعد به اروپا مربوط است.

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ يكشنبه 27 شهريور 1390 ساعت 6:59 بعدازظهر (نظر بدهید)

    جستارهايي از سليمانيه (6)

    بسم الله الرحمن الرحيم

    1. در مجموعه علي اميري (SRY) کتابخانه ملّت، رساله مختصري به شماره هاي 1388 و 1390 با عنوان وهابي مذهبي و پروتستانليگين اشکاليله مقايسه سي به زبان ترکي از يشيل زاده محمدصالح، به خطّ مؤلف نگهداري ميگردد که در آن به مقايسه وهابيت و پروتستان پرداخته است! طرداً للباب در مجموعه بغدادلِي وهبي به شماره 1/2054 برگ 1-19 رساله اي با عنوان رسالة في الردّ علي الوهابيّة از عطاء الله محمد بن شريف محمد ابواسحق زاده به زبان عربي و در مجموعه نافذ پاشا به شماره 787 (10 برگ) رساله ديگري با عنوان رسالة فةي ردّ علي شبة الوهابيّة از مؤلفي ناشناس به عربي موجود است. ...

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ يكشنبه 27 شهريور 1390 ساعت 6:49 بعدازظهر (تعداد نظرات : ۱)

    جستارهايي از سليمانيه (5)

    بسم الله الرحمن الرحيم

    1. در لابلاي مجموعه هاي يکصد و هفتاد گانه کتابخانه عامره سليمانيه، آثار فارسي فهرست نشده متعددي ديده ميشود که آگاهي از آن آثار، جز با مطالعه و بررسي تک تک نسخ امکان پذير نيست، در ميان مطالعات ناچيز، اين کمينه آثار فراواني به فارسي مشاهده ميکرد که بجهت ضيق زمان، امکان ثبت داده هاي همه آنها مقدور نشد و حقيقتاً موضوع آثار فارسي در کتابخانه هاي ترکيه خود عِده و عُده زياد و مجال اختصاصي را مستدعي است، به هر حال از باب براعت استهلال اين موضوع گسترده، تا حدّ توان مواردي ثبت گرديده است که از ميان يادداشتهاي پراکنده، به تدريج استخراج و ان شاء الله در اين وبلاگ درج خواهد شد...

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ پنجشنبه 24 شهريور 1390 ساعت 10:37 قبل‏ازظهر (تعداد نظرات : ۱)

    جستارهايي از سليمانيه (4)

    بسم الله الرحمن الرحيم

    1. در مجموعه عاطف افندي اثري با عنوان کتاب الفتن و الملاحم و اشراط الساعة از ناشناس بين برگ 258-344 پس از نقل وقايع قتل عثمان به جنگ جمل و صفين و نهروان ميپردازد.

    در 292 الف - 295 الف باب في مقتل الحسين رضي الله عنه ... قال رسول الله صلي الله عليه و [آله و] سلّم إن ابني هذا يقتل بأرض من أرض العراق فمن أدرکه فلينصره ...

    در باب 312ب باب في الخليفة الکائن في آخر الزمان المسمي بالمهدي و علامة خروجه ...

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ شنبه 19 شهريور 1390 ساعت 12:28 بعدازظهر (نظر بدهید)

    جستارهايي از سليمانيه (3)

    بسم الله الرحمن الرحيم چند اثر درباره صفويان در ميان مجموعه هاي کتابخانه سليمانيه ديدم که گزارش مختصري از آن آثار به اختصار منتشر مينمايم: 1. روضة الصفوية = تاريخ الدولة الصفوية الامامية، از ميرزا بک بن حسن بن حسين منشي جنابذي، به فارسي تأليف سال 1036هـ در زمان شاه عباس اوّل در شهر قائن، نسخه شماره 346 لالا اسماعيل در سليمانيه، به خط نستعليق حاجي محمد بن ابراهيم تبريزي کتابت سال 1083هـ در 500 برگ (1000 صفحه) يک برگ آغاز افتاده. کار بسيار ارزشمندي است که عجالتا نميدانم تصحيح شده است يا نه؟ اين اثر حاوي داده هاي ارزشمندي از سلسله صفويه از جمله بررسي روايات و تطبيق روايات آخر الزمان بر صفويه به تفصيل ... بنا به گفته مرحوم آقا بزرگ تهراني در الذريعة نسخه اي ديگر در مجموعه حميديه استانبول [سليمانيه] و نسخه اي در مجموعه مرحوم سلطان القرائي و نسخه اي هم در کتابخانه سپهسالار موجود است. ...

    [... ادامه مطلب]

    ارسال شده توسط حسین متقی در تاريخ جمعه 11 شهريور 1390 ساعت 10:46 بعدازظهر (نظر بدهید)

    basatin.kateban.com -- copyright: 2006 - 2007 © -- Powered by kateban.com